Sở dĩ HLV Pep Guardiola gặt hái được rất nhiều thành công trong sự nghiệp là do ông luôn biết cách khai thác khu vực trọng yếu trên sân. Từ Barcelona, Bayern Munich cho đến Man City hiện nay, khoảng trống giữa trung vệ và hậu vệ biên bên phần sân đối phương (khu 14) bao giờ cũng là phạm vi được HLV Guardiola quan tâm nhất.
BarcaThực tế, việc đưa bóng cho cầu thủ sáng tạo nhất đứng ở những vị trí thuận lợi để dễ gây tổn thương nhất cho đối thủ không phải là một ý tưởng mới. Bằng chứng là ĐT Pháp từng vô địch World Cup 1998 và EURO 2000 cũng với kiểu đá trên. Theo thống kê, có đến 81,3% đường chuyền thành bàn của đội bóng này đến từ khu vực 14, hay còn gọi là khu vực hành lang trong bên sân đối phương.
Để ngăn chặn các đối thủ như ĐT Pháp năm xưa, các đội đã nghĩ ra cách bố trí một tiền vệ phòng ngự hoạt động ở khu vực 14 (hình dưới). Nhiệm vụ của họ là hạn chế tối đa mối nguy hiểm được tạo ra từ những cầu thủ làm bóng của đối phương.
Khu vực 14 hay halbraum trong tiếng Đức
Ở Barca, HLV Guardiola yêu cầu mọi cầu thủ trên sân phải cố gắng kéo giãn đội hình đối thủ, đặc biệt là ở khu vực trung tâm để tạo ra các cơ hội. Trong buổi bình luận mới đây trên Sky Sports, cựu tiền đạo Barca là Thiery Henry cho hay: “Nếu là cầu thủ Barca và đứng ở khu vực giữa hậu vệ phải và trung vệ lệch phải của đối phương, trong khi tôi hoặc Samuel Eto’o đứng ở cánh đối diện, bạn có thể khiến 4 cầu thủ đội bạn phải hết sức cảnh giác”.
“Khi Eto’o và tôi di chuyển, bóng mà tới chân Xavi hoặc Iniesta, còn Messi đứng lại khu vực giữa sân để sẵn sàng hỗ trợ, ngay lập tức đối thủ bị đẩy vào thế nguy ngập khi có đến 4 cầu thủ của họ rơi vào trạng thái “đóng băng””.
Quả đúng như Henry nói, ở Barca, những tiền vệ trung tâm như Xavi và Iniesta thường có xu hướng phát động tấn công bằng những đường chuyền từ khu vực 14. HLV Guardiola đã rất thành công với chủ trương này ở Barca, nhưng khi tới Bayern ông lại đưa ra những sự cải tiến.
Bayern MunichỞ Bayern, HLV Guardiola vẫn tập trung đưa ra những kế hoạch liên quan đến khu vực 14. Sự khác biệt ở đây là ông tận dụng nhiều hơn khả năng leo biên của các hậu vệ cánh.
“Đây là điều chúng ta chưa từng được chứng kiến trước đây”, Dave Adams – cựu HLV đội một của Middlesbrough chia sẻ. “Để chơi được theo cách này, bạn phải thực sự dũng cảm và có trong tay những cầu thủ thích hợp. Tuy nhiên, khi mọi thứ vận hành trơn tru thì những đợt lên bóng sẽ rất hiệu quả”.
Cách đá của Bayern trong trận hòa Juventus 2-2 ở Champions League năm 2016
“Thông thường, các cầu thủ chạy cánh của đối phương sẽ rất bối rối. Họ sẽ phải làm gì khi thấy hậu vệ biên của địch thủ dâng cao tấn công nhỉ? Nếu bám theo anh ta, họ phải lùi về phần sân nhà, từ đó không thể khai thác khoảng trống mà hậu vệ biên của đối phương bỏ lại sau lưng do phải mất công di chuyển lên”.
“Nếu bỏ mặc hậu vệ biên đội bạn, đối thủ sẽ chiếm ưu thế về quân số ở khu vực trung lộ. Một khi hậu vệ biên của bạn phải xông ra ngăn chặn, những tiền vệ cánh của địch thủ sẽ được tự do”.
“Trong trường hợp trung vệ của bạn tiếp tục bọc lót, họ lại không kèm được tiền đạo “số 9” đang chờ sẵn ở phía trong. Đó là chưa kể “số 10″ đội bạn thường lùi xuống giữa sân nhận bóng. Họ có thừa khoảng trống hoạt động để có thể tạo ra rất nhiều phương án tấn công”.
Được biết, sau khi chuyển sang dẫn dắt Hùm xám, HLV Guardiola chú trọng tới khu vực 14 đến mức thậm chí còn chỉ đạo các nhân viên cắt cỏ sao cho các khoảng sân này được phân biệt rõ hơn. Sau này, một số đội bóng ở Anh như Middlesbrough và Swansea cũng học theo cách làm này.
Sân tập của Bayern Munich chụp từ trên cao
Man CityCòn nhớ hồi tháng 12 năm ngoái, HLV Jose Mourinho của M.U từng than phiền về việc “Man City mua các hậu vệ biên với mức giá dành cho các tiền đạo”. Thực tế thì đúng là Man City đã đưa Kyle Walker, Benjamin Mendy và Danilo về Etihad với mức giá lần lượt 45 triệu bảng, 52 triệu bảng và 25,5 triệu bảng.
Tuy nhiên, dường như HLV Mourinho chỉ để tâm đến chuyện Man City chi tiêu thế nào mà quên mất một điểm nhấn, đó là các hậu vệ biên có vai trò rất quan trọng trong hệ thống chiến thuật của HLV Guardiola. Họ cần phải rất thông minh, kỹ thuật, mạnh về thể lực để đảm đương cả nhiệm vụ phòng ngự lẫn tấn công, nên giá có đắt cũng không phải là chuyện lạ.
Theo chuyên gia Dave Adams, không nhiều hậu vệ biên có thể thi đấu thoải mái ở khu vực 14. Do yêu cầu dành cho họ cực cao nên Man City mới phải tiêu tốn thật nhiều tiền mới có thể chiều lòng thuyền trưởng của họ. Có một hạn chế là do lối chơi dựa nhiều vào khả năng hoạt động của các hậu vệ biên ở khu vực 14, Man City thường tỏ ra dễ bị tổn thương trước những đối thủ gây sức ép tốt như Liverpool hay Newcastle.
Man City mới thua Liverpool 3-4 vì đối phương gây sức ép quá tốt
Để hạn chế tối đa khả năng bị đối phương “đánh úp”, các hậu vệ biên của Man City phải sở hữu nền tảng thể lực phi thường. Có như vậy họ mới kịp lui về hỗ trợ phòng ngự thật nhanh mỗi khi để mất bóng.
Kết luậnChiến thuật của HLV Guardiola nghe có vẻ đơn giản, tuy nhiên để mọi thứ có thể vận hành trơn tru thì ông lại cần phải có những nhân tố đặc biệt. Những nhân tố này không chỉ biết chọn vị trí, hiểu rõ triết lý của HLV mà còn có khả năng đưa ra giải pháp hợp lý nhất ở từng khoảnh khắc cụ thể.
Với HLV Guardiola, điều quan trọng nhất là làm sao đưa được bóng tới khu vực 14 theo cách nhanh, đơn giản, và hiệu quả nhất. Làm được điều này thì cơ hội tự khắc sẽ đến với các đội bóng do ông dẫn dắt. Nhìn chung, các quy tắc của HLV Guardiola được vạch ra rất rõ ràng và các cầu thủ phải tuân thủ thật nghiêm túc. Nhưng tới khi bóng đã được đưa vào vị trí thứ 14, ông sẽ để các cá nhân tự quyết định việc sẽ làm gì để xuyên thủng hàng thủ đối phương tùy vào tình hình.
Theo đó, các học trò của HLV Guardiola luôn đặc biệt khó lường bởi không ai biết họ sẽ bật tường, nhả bóng, chạy chỗ, làm động tác giả hay cố gắng qua người. Đáng chú ý, nhà cầm quân người Tây Ban Nha không hề làm việc cứng nhắc và đây chính là phẩm chất giúp ông trở thành ngôi sao trong giới cầm quân.
| Pep đã làm gì để biến Man City thành thế lực hùng mạnh? |
|---|
| ĐANG TẢI VIDEO… Vui lòng chờ trong giây lát. |
Theo HLV Guardiola, sở dĩ có tới 35% đợt tấn công của Barca tới từ trung lộ, trong khi con số này với Man City chỉ đạt 25% là vì mỗi đội sở hữu dàn cầu thủ khác nhau. Khi Barca có những Xavi, Iniesta, Busquets, Messi và Fabregas, họ tập trung chơi ở trung lộ cũng là lẽ thường tình.
Còn ở Man City, do có những cầu thủ tốc độ và chuyền bóng chuẩn xác như Sane, Sterling hay De Bruyne, đội bóng áo xanh lại chú trọng vào việc khai thác các khoảng trống hơn.
Tóm lại, triết lý của HLV Guardiola khẳng định, trong bóng đá luôn có những nguyên tắc cơ bản, nhưng nhà cầm quân có thành công hay không còn phụ thuộc vào việc họ giỏi xoay xở thế nào với những cầu thủ mà mình có.